Choć niewielkich rozmiarów, kleszcze potrafią wyrządzić ogromne szkody w organizmach zwierząt. Są nosicielami niebezpiecznych chorób, takich jak babeszjoza czy borelioza, które, nieleczone, mogą prowadzić do poważnych powikłań, a nawet śmierci.
Kiedy zaczyna się sezon kleszczowy?
Aktywność kleszczy jest bezpośrednio związana z temperaturą podłoża. W momencie, gdy przekracza ona 5°C, pasożyty wybudzają się z zimowego uśpienia. W polskich warunkach oznacza to zazwyczaj okres od marca do października. Jednak z powodu coraz łagodniejszych zim i szybszego nadejścia wiosny, kleszcze mogą stanowić zagrożenie niemal przez cały rok. Ich największa aktywność przypada na przełom maja i czerwca oraz września i października.
Ulubionym środowiskiem tych pasożytów są wysokie trawy, lasy, łąki, ale coraz częściej spotykane są także w miejskich parkach, ogródkach czy na trawnikach. Potrafią długo czekać na żywiciela, a kiedy już dostaną się na sierść psa lub kota, poszukują nieowłosionych miejsc – brzucha, szyi, pyska czy okolic uszu – by się wbić.
Ochrona przed kleszczami – rodzaje preparatów
Wraz z rosnącą świadomością zagrożenia rośnie też zainteresowanie preparatami zabezpieczającymi przed kleszczami. Wybór odpowiedniego produktu zależy od kilku czynników:
- Czas działania – dostępne na rynku środki działają od trzech tygodni do nawet ośmiu miesięcy. Dłuższy okres ochrony zazwyczaj idzie w parze z wyższą ceną, jednak w perspektywie sezonu może to okazać się bardziej ekonomicznym rozwiązaniem.
- Mechanizm działania – preparaty dzielą się na dwie główne grupy: odstraszające (zapobiegające wkłuciu się kleszcza) oraz bójcze (zabijające pasożyta). Wiele produktów łączy obie te funkcje, zapewniając kompleksową ochronę.
- Substancja czynna – najczęściej stosowane składniki to permetryna, fipronil, imidaklopryd i flumetryna. Uwaga – permetryna jest silnie toksyczna dla kotów i nie powinna być stosowana u zwierząt mających z nimi bliski kontakt.
- Forma preparatu – forma środka ma ogromne znaczenie dla wygody stosowania:
- Obroże oferują najdłuższą ochronę, ale mogą być łatwo zgubione przez koty.
- Krople typu spot-on działają miejscowo przez ok. miesiąc. Ważne jest, by nie aplikować ich bezpośrednio przed lub po kąpieli – najlepiej zachować 48 godzin odstępu.
- Tabletki doustne, dostępne w gabinetach weterynaryjnych, działają systemowo – substancja czynna krąży we krwi i eliminuje kleszcza po ugryzieniu.
- Spraye i szampony mogą być stosowane jako uzupełnienie – np. przed użyciem obroży lub kropli.
Niezależnie od wybranej formy ważne jest zachowanie ciągłości ochrony. Preparaty najlepiej stosować „na zakładkę”, czyli aplikować kolejną dawkę zanim skończy się działanie poprzedniej. Dobrym zwyczajem jest oferowanie klientom co najmniej dwóch opakowań produktu podczas zakupów.
Jak prawidłowo usunąć kleszcza?
Nawet najlepiej dobrane środki nie gwarantują stuprocentowej ochrony, dlatego każdy właściciel powinien wiedzieć, jak bezpiecznie usunąć kleszcza. Najlepiej użyć specjalnych narzędzi – widełek, pętelek czy pęset – dostępnych w większości sklepów zoologicznych. Warto eksponować je w widocznym miejscu, zwłaszcza w szczycie sezonu.
Pasożyta należy chwycić jak najbliżej skóry i wyciągnąć jednym, zdecydowanym ruchem, unikając zgniatania odwłoka. Po usunięciu miejsce ugryzienia należy zdezynfekować – bez stosowania masła, alkoholu czy kremów. Jeśli fragment kleszcza pozostanie w skórze, organizm najczęściej sam się z nim upora w ciągu kilku dni.
